Lezen:
2 Koningen 8:7-15
7 Elisa
kwam naar Damascus, terwijl Benhadad, de koning van Aram, ziek
lag. Toen hem meegedeeld was: De man Gods is hierheen gekomen, 8
zeide de koning tot Hazaël: Voer een geschenk met u, ga de
man Gods tegemoet en raadpleeg door hem de HERE aldus: zal ik van
deze ziekte herstellen? 9 Toen ging Hazaël hem tegemoet en
voerde een geschenk met zich mee, allerlei kostbaarheden uit
Damascus, een last van veertig kamelen; hij kwam voor hem staan en
zeide: Uw zoon Benhadad, de koning van Aram, heeft mij tot u
gezonden met de vraag: zal ik van deze ziekte herstellen? 10 En
Elisa zeide tot hem: Ga, zeg hem: gij zult zeker herstellen. Maar
de HERE heeft mij getoond, dat hij zeker zal sterven. 11 En
de man Gods zette een strak gelaat en hield het onbewogen tot
verlegen wordens toe; daarop barstte hij in wenen uit. 12 En
Hazaël zeide: Waarom weent mijn heer? En hij zeide: Omdat ik
weet, wat voor kwaad gij de Israëlieten zult aandoen: hun
vestingen zult gij met vuur verbranden, hun jonge mannen zult gij
met het zwaard doden, hun zuigelingen zult gij verpletteren en hun
zwangere vrouwen zult gij openrijten. 13 Toen zeide
Hazaël: Maar wat is uw knecht, die hond: dat hij zo iets groots
zou doen? En Elisa zeide: De HERE heeft mij getoond, dat gij
koning over Aram zult zijn. 14 Toen ging hij van Elisa weg
en kwam bij zijn heer; deze vroeg hem: Wat heeft Elisa tot u
gezegd? En hij zeide: Hij heeft tot mij gezegd: Gij zult zeker
herstellen. 15 De volgende dag echter nam hij een deken,
doopte die in water en spreidde die over zijn gelaat, zodat hij
stierf. En Hazaël werd koning in zijn plaats.
Hier hebben wij een
geschiedenis, die bij sommige lezers mogelijk vragen kan oproepen.
Hoe is het mogelijk, dat de profeet Elisa zegt, dat de koning zal
herstellen van zijn ziekte, terwijl hij weet,dat hij er juist
onderdoor zal gaan en zal sterven?
-
Er zijn mensen
die stellen dat de profeet, als man Gods, blijkbaar de
mogelijkheid heeft om zulke dingen te zeggen, zonder hiervoor
gestraft te worden als leugenaar. Wij begrijpen dat niet, maar
hoeven dat ook niet te begrijpen.
-
Persoonlijk
denk ik dat de Benhadad, de koning van Aram, niet ten dode toe
ziek was, en indien hij niet vermoord zou worden zeker zou
herstellen.
Anderzijds is het ook goed mogelijk dat Hazaël tot deze moord
kwam, omdat hij gezien de ziekte van Benhadad meende nu snel
Koning te worden, maar als Benhadad inderdaad zou herstellen,
zou de kroning nog op zich laten wachten, en wie weet, misschien
zelfs wel zijn neus voorbij gaan.
In dit
Bijbelgedeelte is zien we de profeet Elisa, Benhadad de koning van
Aram en Hazaël, de opvolger van koning Benhadad en de stad
Damascus, de hoofdstad van Aram.
-
Koning
Benhadad
In 1 Koningen 20 lezen wij een uitgebreid verslag over de
strijd die er was tussen koning Achab en Benhadad, waarbij
Benhadad door Achab verslagen werd. Interessant is vooral
1Kon.20:23-34. Nu is Benhadad ernstig ziek.
-
Hazaël
Hij was één van de belangrijkste leiders in Aram. In een
Assyrische tekst wordt hij echter een "zoon van
niemand" genoemd, omdat hij zich op eigen wijze en op
gewelddadige wijze van de troon heeft meester gemaakt.
-
De profeet
Elisa
Deze is niet alleen bekend in Israël en in Juda,maar ook in
Aram.
Dat zal zeker zijn
-
als gevolg
van de genezing van Naäman,
-
als gevolg
van de gevangenneming van de benden van Aram in Samaria en
ook
-
als gevolg
van de wonderbare bevrijding van Samaria, de woonplaats van
de profeet Elisa.
Elisa stond als
man Gods, of Godsman, in hoog aanzien in Aram.
-
Damascus
Damascus was vroeger een beroemde stad, zie Eze.27:18 en
Amos 3:12. Vanuit Damascus werd handel gedreven met Egypte,
Klein Azië en Mesopotamië. Er was van alles te koop en de
plaatselijke industrie produceerde van alles.
De oase van Damascus leverde allerlei heerlijke vruchten op,
zoals abrikozen en wijn. Mohammed heeft later Damascus zelfs
vergeleken met het paradijs.
Waarom ging
Elisa naar Damascus?
-
Er zijn
uitleggers, die menen, dat Elisa door Benhadad uitgenodigd zou
zijn om naar Damascus te komen, zodat koning Benhadad via Elisa
de Here zou kunnen raadplegen.
-
Anderen menen,
dat Elisa door de Geest van God geleid zou zijn om naar Damascus
te reizen.
-
Weer anderen
wijzen erop, dat Elia een opdracht had, zoals wij die in
1Kon.19:15 (zie vs.17) lezen en deze zelf niet had volbracht,
maar blijkbaar overgedragen had op zijn opvolger, Elisa.
Benhadad wilde
de Here raadplegen
In Aram was Rimmon
de nationale god. Benhadad raadpleegt echter niet zijn eigen god,
maar wil de mening horen van de God van Israël, Die verschillende
bijzondere wonderen gedaan had.
Je kunt ook zeggen: Benhadad hoopte, dat wat er eens met Naäman
gebeurd was, nu met hem zou gebeuren. Het omgekeerde van Benhadads
daad zien wij in 2Kon.1:1-8.
Geschenken met
40 kamelen vervoerd
Zoals Naäman
indertijd met grote geschenken naar Elisa reisde, toen hij hem ging
raadplegen, zo reisde nu ook Hazaël met grote geschenken naar
Elisa. Niet minder dan 40 kamelen heeft Hazaël nodig om zijn
geschenken te vervoeren.
Dit betekent niet, dat al die kamelen zwaar beladen waren. Het gaat
hier om een oude Oosterse gewoonte om indruk te maken op Elisa en op
de mensen van de stad. Elke kameel vervoerde waarschijnlijk volgens
die gewoonte één geschenk.
Men meende, dat als men de man Gods raadpleegde, men hem ook een
geschenk moest aanbieden. (Zie 1Sam.9:7 en 1Kon.14:1-16). Door de
man Gods middels geschenken gunstig te stemmen, meende men, dat hij
ook een gunstig woord van de Here zou spreken, alsof de man Gods de
wil van de Here zou kunnen beïnvloeden...! Het lijkt wel, of men
God, door middel van geschenken aan Zijn knecht, wil omkopen...!
De ontmoeting
van Elisa en Hazaël
(zie 2Kon.8:10-11)
Bij de ontmoeting van Hazaël met Elisa, noemt Hazaël zijn koning:
"Uw zoon Benhadad." Benhadad erkent Elisa als zijn
geestelijke vader, als zijn meerdere en buigt zich in nederigheid
voor Elisa en toont de tekenen van onderwerping.
Elisa deelde Hazaël mee wat er met Benhadad zou gebeuren waarbij
hij strak en onbewogen naar Hazaël bleef kijken, tot schamens toe,
d.w.z. een heel lange tijd (vgl. Richt.3:25), en daarbij weende.
Hazaël vraagt waarom Elisa weende. Je zou kunnen denken, dat
Hazaël dacht: "Hij zal toch niet wenen, omdat Benhadad dood
gaat?" Inderdaad weende Elisa daar niet over. Hij weende, om
wat hij in de geest zag. Hij zag, wat Hazaël de Israëlieten nog
zou aandoen. Het was heel wat anders, dan wat Israël indertijd op
advies van Elisa met Moab moest doen. (2Kon.3:19)
Hazaël zal
onheil brengen over Israël
(2Kon.8:12)
Hazaël zal zich
ontpoppen als een monster. Hij heeft dat ook inderdaad gedaan (zie
2Kon.10:32, 33; 13:3; Hos.10:13-15; 14:1)
De oudheid stond bekend om zijn wreedheden, ook begaan tegen vrouwen
en kinderen. Maar... is dat vandaag anders..? 2Kon.15:16 spreekt
over een andere tijd, waarin al de zwangere vrouwen werden
opengereten.
Psalm 137:8, 9 spreekt over Babel, waarvan de kinderen gegrepen en
tegen de rots verpletterd zouden worden.
Amos 1:13 zegt, dat de Here de Ammonieten zal straffen, omdat zij de
zwangere vrouwen van Gilead hebben opengereten. Amos noemt niet
alleen het feit wat de Ammonieten gedaan hebben, maar ook de reden
waarom zij dit deden.
Zij hebben de zwangere vrouwen van Gilead opengesneden om hun eigen
gebied te kunnen uitbreiden. Deze barbaarse wreedheid werd gedaan om
er voor te zorgen, dat er ook in de toekomst geen mensen meer in
Gilead zouden zijn,die aanspraak zouden kunnen maken op het gebied
van Gilead.
Opmerkelijk is het, dat Elisa geen verwijten maakt aan het adres van
Hazaël.
-
Hij ziet
Hazaël blijkbaar als een tuchtroede in de hand van de Here. Zo
was het ook indertijd al bij Elia aangekondigd - 1Kon.19:17.
-
Hazaël zal een
instrument zijn in de hand van God, als God toornt over Israël
vanwege diens afval van de Here en zijn dienen van de gouden
kalveren, de zonden van Jerobeam.
-
Hazaël zal de
gesel in de hand van God zijn. Hij zal Israël veel kwaad
aandoen, maar dit doen, omdat het moet van God, als straf voor
het zondige volk.
Hazaël
beschouwt zichzelf als een hond
In een uitspraak
van zgn. nederigheid noemt Hazaël zichzelf een hond. Honden waren
in Israël verachtelijke dieren. Zie hiervoor bijvoorbeeld:
-
Exod.11:7
'Maar tegen niemand van de Israëlieten zal een hond zijn
tong durven roeren, tegen mens noch dier, opdat gij weet, dat de
HERE scheiding maakt tussen de Egyptenaren en de Israëlieten'.
-
1Sam.17:43
"Goliath zei tot David: 'Ben ik een hond, dat je met een
stok op mij afkomt?' En de Filistijn vervloekte David bij zijn
goden."
-
1Sam.24:15
Als David Sauls leven gespaard heeft, zegt hij: 'Wie is de
koning van Israël achterna getrokken? Wie achtervolgt gij? Een
dode hond! Eén enkele vlo.'
-
2Sam.9:8
Als Mefiboseth aan Davids tafel mag eten, buigt Mefiboseth zich
neer en zegt: "Wat is uw knecht, dat gij u bekommert om
een dode hond, als ik ben?"
De dood van
Benhadad
Een aantal vragen
kunnen gesteld worden naar aanleiding van de dood van Benhadad:
-
Wat is er
over het gelaat van Benhadad gelegd?
Onze vertaling noemt het een "deken". Het Hebr. woord
is "makbeer", wat is dat? Het komt alleen hier
in de Bijbel voor. Er wordt gedacht aan een sprei, een deken,
een laken of iets dergelijks. Flavius Josephus noemt het een
net, een soort vliegennet.
-
Wie legde
deze makbeer over het gelaat van Benhadad?
Er zijn mensen, die gemeend hebben, dat Benhadad het zelf deed.
Dit lijkt mij onwaarschijnlijk. Koningen waren gewend zich te
laten bedienen, niet om alles zelf te doen (Denk
bijv. aan Saul die aan zijn wapendrager vroeg hem te doden). Verder
zal de doodzieke koning waarschijnlijk te zwak geweest zijn om
een kleed in water te dopen en het op zijn gezicht te leggen.
Het lijkt dan ook, dat de in vers 15 genoemde 'hij' dezelfde is
als de in vers 14 genoemde, die de boodschap overbracht, dus dat
Hazaël de daad zelf verricht heeft.
-
Waarom werd
de makbeer op het gelaat van Benhadad gelegd?
Velen denken, dat
Hazaël dit deed, om Benhadad te vermoorden. Dat denkt ook
Flavius Josephus, die zegt: "Een kletsnat net over hem
heengeworpen hebbende, vermoordde hij (= Hazaël) hem met een
strop."
Er zijn er die denken, dat de koning leed onder hevige koorts en
dat het natte, dus koude kleed over hem heen gelegd werd, opdat
hij zou afkoelen.
Wanneer we echter lezen wat er in de tekst staat lijkt het mij
aannemelijker dat hij (Benhadad) een natte doek over zijn gelaat
kreeg, waardoor hij geen adem meer kon halen en stikte. Ook het "zodat
hij stierf" wijst volgens mij in die richting.
-
Hoe kwam het
dat Benhadad stierf?
Hoewel het mij aannemelijk lijkt dat Hazaël, Benhadad heeft
vermoord, denken sommigen dat het ook mogelijk is, dat de Here
Zelf plotseling Benhadad doodde en wel op het moment, dat de
koude doek over hem gelegd werd.
De les uit deze
geschiedenis
Wij leren een
moeilijke les uit deze geschiedenis. Het feit, dat je behoort bij
het volk van God, betekent niet dat God alles maar van je door de
vingers ziet.
God let juist extra scherp op je en straft je nadrukkelijk, wanneer
je van Hem afdwaalt. "Want het is nu de tijd, dat het
oordeel begint bij het huis Gods." (1Pet.4:17) |
